Son xəbərlər
Biz dostlarınız və qardaşlarınız olaraq Türkmənistanın beynəlxalq uğurlarına sevinirik “1918-ci ildə Azərbaycan Ordusunun yaradılması haqqında qərar veriləndə, yəqin ki, Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin qurucuları heç təsəvvür edə bilməzdilər ki, bu gün Azərbaycan Ordusu dünyanın ən güclü 50 ordusu sırasında olacaq. 26 İyun – Azərbaycan Respublikasının Silahlı Qüvvələri Günü: Güclü Ordudan Böyük Zəfərə Azərbaycan Ordusu – Gücümüzün, Qürurumuzun və Zəfərimizin Rəmzi 26 İyun: Azərbaycan Ordusunun Gücü – Bizim Mənəvi Zirehimiz
ÜMÜMTƏHSİL MƏKTƏBLƏRİNDƏ TƏRBİYƏ İŞİNİN TƏŞKİLİ BAKI – 2023
MİQ və sertifikasiya | Kurikulum | Məktəb idarəetməsi 73
Tərbiyə fasiləsiz, mərhələli şəkildə həyata keçirilən, şəxsiyyətin məqsədyönlü, ardıcıl formalaşması və inkişafı prosesidir. Tərbiyənin məqsədi cəmiyyət üçün layiqli vətəndaş-şəxsiyyət yetişdirməkdir. Şəxsiyyətin formalaşması prosesində insanların sözü ilə hərəkəti, şüuru ilə davranışı arasında yaranan məqsədyönlü əlaqə onların həyatda fəal mövqe tutmalarına, ictimai borclarını şüurlu şəkildə dərk etmələrinə xidmət edir.
Tərbiyənin həyata keçirilməsində və təkmilləşdirilməsində tək-tək adamlar deyil, cəmiyyətin bütün üzvləri iştirak etmiş və edirlər. İrqindən, cinsindən, milliyyətindən, yaşından asılı olmayaraq hər bir insanın tərbiyəyə ehtiyacı vardır. Tərbiyə cəmiyyətin bütün üzvlərinə aid olan ümumi bir hadisədir.
Tərbiyə tarixi kateqoriyadır.
Təqdim edilən metodik vəsait elmi-pedaqoji tədqiqatların nəticələri əsasında hazırlanmışdır. Burada tərbiyənin bir sıra nəzəri və praktik məsələləri əhatə olunmuşdur. Vəsaitdə “Valideynlərin pedaqoji maarifləndirilməsi uşaq və yeniyetmələrin tərbiyəsində mühüm vasitə kimi”, “Təlim prosesində şagirdlərə estetik dəyərlərin aşılanması imkanları”, “Şagirdlərdə vətəndaşlıq tərbiyəsinin formalaşması”, “Şagirdlərdə sağlam həyat tərzinin formalaşdırılması”, “Beynəlxalq təcrübədə şagirdlərin əmək və iqtisadi tərbiyəsi işinin məzmununun öyrənilməsi” və “Ümumtəhsil məktəblərində tərbiyə işinin məzmunu”adlı tədqiqat işləri öz əksini tapmışdır.
“Valideynlərin pedaqoji maarifləndirilməsi uşaq və yeniyetmələrin tərbiyəsində mühüm vasitə kimi” adlı bölmədə ailə tərbiyəsi pedaqoji prosesin tərkib hissəsi kimi əsaslandırılmış, valideynlərin pedaqoji maarifləndirilməsinin uşaq və yeniyetmələrin tərbiyəsinə təsir gücü, milli-mənəvi və bəşəri dəyərlərin formalaşdırılması imkanları, uşaq və yeniyetmələrin sosiallaşmasında rolu ilə bağlı tədqiqatın nəticələri verilmişdir.
“Təlim prosesində şagirdlərə estetik dəyərlərin aşılanması imkanları” adlı tədqiqat işinin nəticələrində estetik dəyərlərin əsas cəhətləri, estetik dəyərlərin şagirdlərin mənəvi zənginliyinin inkişafına təsiri,bədii-estetik silsilə fənlərin və təbiyyat-riyaziyyat fənlərinin tədrisi prosesində estetik dəyərlərin aşılanması imkanları öz əksini tapmışdır.
Vəsaitin “Şagirdlərdə vətəndaşlıq tərbiyəsinin formalaşması” adlı bölməsində vətəndaş və vətəndaşlıq anlayışlarının mahiyyəti, pedaqoji prosesdə vətəndaşlıq tərbiyəsinin formalaşdırılması məqsədilə Vətəni tanıtmaq, təlim prosesində və sinifdənxaric tədbirlərdə şagirdlərə vətənpərvərlik hissinin aşılanmasının imkan və yolları tədqiq olunmuşdur.
“Şagirdlərdə sağlam həyat tərzinin formalaşdırılması”adlı bölmədə şagirdlərdə sağlam həyat tərzi formalaşdırılmasının mahiyyəti, məzmunu, sağlam həyat tərzi formalaşdırılması probleminin elmi-pedaqoji və metodik ədəbiyyatda qoyuluşu, sağlam həyat tərzinin formalaşmasina təsir edən sosial amillər, asosial hərəkətlərə meyilliyin aradan qaldırıması yolları, özünüqiymətləndirmənin formalaşması yolları araşdırılmışdır.
“Beynəlxalq təcrübədə şagirdlərin əmək və iqtisadi tərbiyəsi işinin məzmununun öyrənilməsi” adlı bölmədə Rusiya, Ukrayna, Belarus, Böyük Britaniya, Fransa, Kanada, ABŞ kimi dövlətlərin əmək və iqtisadi tərbiyə təcrübəsi öyrənilmişdir.
“Ümumtəhsil məktəblərində tərbiyə işinin məzmunu” adlı bölmədə isə müəllim-şagird münasibətləri, münasibətlər sisteminin kollektivdə şagird mövqeyinin formalaşmasına təsiri, sinif rəhbərinin fəaliyyətində tərbiyə işinin əsas istiqamətləri, sinif rəhbərinin müəllimlərlə apardığı işin məzmunu, fənn müəllimlərinin tərbiyəvi fəaliyyətinin təmin edilməsi, ayrı-ayrı şagirdləri və sinif kollektivini öyrənməklə şagird kollektivinin təşkili, fəallarla iş aparılması, sabiq sinif rəhbəri və müəllimlər, sinif və şagirdlər, direktor və onun müavinləri, valideynlərlə işin əlaqələndirilməsi, sinifdənxaric tərbiyə işlərinin təşkili, valideynlərlə və ictimai təşkilatlarla birgə işin qurulması kimi məsələlər əhatə olunmuşdur.
Ümumiyyətlə, metodik vəsait ümumtəhsil məktəblərində tərbiyə işinin təşkilinə metodik kömək baxımından əhəmiyyətlidir. Metodik vəsaitdən tərbiyə işi ilə məşğul olan mütəxəssislər və tədqiqatçılar da faydalana bilərlər.
Sinifdən Xaric
Tərbiyənin həyata keçirilməsində və təkmilləşdirilməsində tək-tək adamlar deyil, cəmiyyətin bütün üzvləri iştirak etmiş və edirlər. İrqindən, cinsindən, milliyyətindən, yaşından asılı olmayaraq hər bir insanın tərbiyəyə ehtiyacı vardır. Tərbiyə cəmiyyətin bütün üzvlərinə aid olan ümumi bir hadisədir.
Tərbiyə tarixi kateqoriyadır.
Təqdim edilən metodik vəsait elmi-pedaqoji tədqiqatların nəticələri əsasında hazırlanmışdır. Burada tərbiyənin bir sıra nəzəri və praktik məsələləri əhatə olunmuşdur. Vəsaitdə “Valideynlərin pedaqoji maarifləndirilməsi uşaq və yeniyetmələrin tərbiyəsində mühüm vasitə kimi”, “Təlim prosesində şagirdlərə estetik dəyərlərin aşılanması imkanları”, “Şagirdlərdə vətəndaşlıq tərbiyəsinin formalaşması”, “Şagirdlərdə sağlam həyat tərzinin formalaşdırılması”, “Beynəlxalq təcrübədə şagirdlərin əmək və iqtisadi tərbiyəsi işinin məzmununun öyrənilməsi” və “Ümumtəhsil məktəblərində tərbiyə işinin məzmunu”adlı tədqiqat işləri öz əksini tapmışdır.
“Valideynlərin pedaqoji maarifləndirilməsi uşaq və yeniyetmələrin tərbiyəsində mühüm vasitə kimi” adlı bölmədə ailə tərbiyəsi pedaqoji prosesin tərkib hissəsi kimi əsaslandırılmış, valideynlərin pedaqoji maarifləndirilməsinin uşaq və yeniyetmələrin tərbiyəsinə təsir gücü, milli-mənəvi və bəşəri dəyərlərin formalaşdırılması imkanları, uşaq və yeniyetmələrin sosiallaşmasında rolu ilə bağlı tədqiqatın nəticələri verilmişdir.
“Təlim prosesində şagirdlərə estetik dəyərlərin aşılanması imkanları” adlı tədqiqat işinin nəticələrində estetik dəyərlərin əsas cəhətləri, estetik dəyərlərin şagirdlərin mənəvi zənginliyinin inkişafına təsiri,bədii-estetik silsilə fənlərin və təbiyyat-riyaziyyat fənlərinin tədrisi prosesində estetik dəyərlərin aşılanması imkanları öz əksini tapmışdır.
Vəsaitin “Şagirdlərdə vətəndaşlıq tərbiyəsinin formalaşması” adlı bölməsində vətəndaş və vətəndaşlıq anlayışlarının mahiyyəti, pedaqoji prosesdə vətəndaşlıq tərbiyəsinin formalaşdırılması məqsədilə Vətəni tanıtmaq, təlim prosesində və sinifdənxaric tədbirlərdə şagirdlərə vətənpərvərlik hissinin aşılanmasının imkan və yolları tədqiq olunmuşdur.
“Şagirdlərdə sağlam həyat tərzinin formalaşdırılması”adlı bölmədə şagirdlərdə sağlam həyat tərzi formalaşdırılmasının mahiyyəti, məzmunu, sağlam həyat tərzi formalaşdırılması probleminin elmi-pedaqoji və metodik ədəbiyyatda qoyuluşu, sağlam həyat tərzinin formalaşmasina təsir edən sosial amillər, asosial hərəkətlərə meyilliyin aradan qaldırıması yolları, özünüqiymətləndirmənin formalaşması yolları araşdırılmışdır.
“Beynəlxalq təcrübədə şagirdlərin əmək və iqtisadi tərbiyəsi işinin məzmununun öyrənilməsi” adlı bölmədə Rusiya, Ukrayna, Belarus, Böyük Britaniya, Fransa, Kanada, ABŞ kimi dövlətlərin əmək və iqtisadi tərbiyə təcrübəsi öyrənilmişdir.
“Ümumtəhsil məktəblərində tərbiyə işinin məzmunu” adlı bölmədə isə müəllim-şagird münasibətləri, münasibətlər sisteminin kollektivdə şagird mövqeyinin formalaşmasına təsiri, sinif rəhbərinin fəaliyyətində tərbiyə işinin əsas istiqamətləri, sinif rəhbərinin müəllimlərlə apardığı işin məzmunu, fənn müəllimlərinin tərbiyəvi fəaliyyətinin təmin edilməsi, ayrı-ayrı şagirdləri və sinif kollektivini öyrənməklə şagird kollektivinin təşkili, fəallarla iş aparılması, sabiq sinif rəhbəri və müəllimlər, sinif və şagirdlər, direktor və onun müavinləri, valideynlərlə işin əlaqələndirilməsi, sinifdənxaric tərbiyə işlərinin təşkili, valideynlərlə və ictimai təşkilatlarla birgə işin qurulması kimi məsələlər əhatə olunmuşdur.
Ümumiyyətlə, metodik vəsait ümumtəhsil məktəblərində tərbiyə işinin təşkilinə metodik kömək baxımından əhəmiyyətlidir. Metodik vəsaitdən tərbiyə işi ilə məşğul olan mütəxəssislər və tədqiqatçılar da faydalana bilərlər.